काठमाडौं । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले लिपुलेकलाई व्यापारिक मार्ग बनाउने विषयमा चीन र भारतबीच भएको सहमतिमा चीनसँग स्पष्ट भाषामा आपत्ति जनाएका छन् ।
चीनको ५ दिने भ्रमणका लागि पुगेका दिन शनिबार चीनका राष्ट्रपति सी चिनफिङसँग उच्चस्तरीय भेटवार्ताका क्रममा प्रधानमन्त्री ओलीले लिपुलेकलाई व्यापारिक मार्ग बनाउने विषयमा चीन र भारतबीच भएको सहमतिमा नेपालको आपत्ति रहेको बताएका हुन् ।
भूपरिवेष्ठितबाट भूजडित बनाउने नेपालको अभियानमा चीनको प्रतिबद्धता
प्रधानमन्त्री ओली र चीनका राष्ट्रपति सीबीचको भेटपछि सञ्चारमाध्यमसँग कुरा गर्दै परराष्ट्र मन्त्रालयका सचिव अमृतबहादुर राईले दुई देशबीचको सहमतिमा नेपालका तर्फबाट प्रधानमन्त्री ओलीले स्पष्ट आपत्ति रहेको बताएको जानकारी दिएका छन् ।
‘नेपाली भूमि लिपुलेकलाई व्यापारिक मार्ग बनाउने विषयमा चीन र भारतबीच भएको सहमतिका विषयमा राष्ट्रपति सीसँग प्रधानमन्त्री ओलीले स्पष्टरुपमा आपत्ति रहेको कुरा राख्नुभएको छ,’ राईले भने ।
परराष्ट्र मन्त्रालयका सचिव राईका अनुसार भेटमा प्रधानमन्त्री ओलीले सुगौली सन्धिबमोजिम महाकालीपूर्वका सबै भूभाग सार्वभौम नेपालको भएको भन्दै यो मामिलामा चीनले नेपाललाई सहयोग गर्ने विश्वास नेपालले राखेको बताएका छन् ।
‘सन् १८१६ को सुगौली सन्धिबमोजिम महाकालीपूर्वका सबै भूभाग सार्वभौम मुलुक नेपालको भएको स्पष्ट छ । यस मामिलामा चीनले नेपाललाई सहयोग गर्नेछ भन्ने विश्वास नेपालले लिएको छ,’ प्रधानमन्त्री ओलीले चिनिया राष्ट्रपति सीसँगको भेटमा राखेको विषय उद्धृत गर्दै सचिव राईले भने ।
चीनका राष्ट्रपति सीसँग सौहार्दपूर्ण रूपमा द्विपक्षीय भेट भएको उल्लेख गर्दै राईले भेटका अवसरमा दुई देशबीचको मित्रवत् सम्बन्ध र सहकार्यका विविध क्षेत्रमा कुराकानी भई सम्बन्ध र सहकार्य अभिवृद्धि गर्न दुवै देशका संयन्त्र अग्रसर हुने समझदारी भएको जानकारी दिए ।
भेटका अवसरमा ‘बेल्ट एन्ड रोड इनिसियटिभ’ (बीआरआई) अन्तर्गतका परियोजनालाई दु्रुत गति दिन र त्यसबाट नेपालको आर्थिक सामाजिक समुन्नतिमा सहयोग पुग्ने विषयमा पनि छलफल भएको प्रधानमन्त्री ओलीका आर्थिक तथा विकास सल्लाहकार डा. युवराज खतिवडाले जानकारी दिए ।
उनका अनुसार चीन र भारतबीच थप नाका सञ्चालन गर्न चीन सकारात्मक रहेको र नेपालको निर्यात बढाउन गुणस्तरीय एवं व्यावसायिक कृषि उत्पादनमा सघाउन पनि तत्पर छ । नेपाललाई भूपरिवेष्ठितबाट भूजडित बनाउने प्रधानमन्त्री ओलीको संकल्पमा सघाउन पनि चीन सधैँ कटिबद्ध रहेको चिनियाँ पक्षले स्पष्ट गरेको छ ।
भेटवार्तामा नेपाल–चीन सम्बन्धका विभिन्न पक्षमा छलफल भएको र दुवै देशले पारस्परिक हितका सहयोगलाई आगामी दिनमा अझै अगाडि बढाउने प्रतिबद्धता जनाएको चीनस्थित नेपाली दूतावासले जनाएको छ ।
दूतावासले विज्ञप्तिमार्फत प्रधानमन्त्री ओलीले नेपालको विकास प्रयासमा चीनले दिँदै आएको निरन्तर सहयोगका लागि धन्यवाद ज्ञापन गर्दै नेपाल–चीन सम्बन्ध शान्तिपूर्ण सहअस्तित्वका पाँच सिद्धान्तमा आधारित रहेकाले समस्यामुक्त रहेको उल्लेख गरेको जनाएको छ ।
दूतावासका अनुसार भेटमा प्रधानमन्त्री ओलीले नेपाललाई एससीओमा सदस्यता दिलाउन चीनको समर्थनका लागि आग्रह पनि गरेका छन् ।
प्रधानमन्त्री ओलीले बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभअन्तर्गत अघि बढाइएका परियोजनाहरूको कार्यान्वयनलाई तीव्रता दिनुपर्नेमा जोड दिँदै रासायनिक मल, पेट्रोलियम अन्वेषण, मानव संसाधन विकास, जलवायु परिवर्तन अनुकूलन र जनता–जनता सम्बन्धमा सहयोगका लागि अनुरोध गरेको दूतावासले जनाएको छ ।
प्रधानमन्त्री ओली सांघाई सहयोग संगठन (एससीओ)को शिखर सम्मेलनमा भाग लिन शनिबार चीन पुगेका हुन् ।
मित्रराष्ट्र चीनका राष्ट्रपति सीको मैत्रीपूर्ण निमन्त्रणामा २३ सदस्यीय नेपाली प्रतिनिधिमण्डलको नेतृत्व गर्दै प्रधानमन्त्री ओली स्थानीय समयअनुसार दिउँसो ३ः१५ बजे हिमालय एयरलाइन्सको विशेष विमानमार्फत तियानजिन विनहाई अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा उत्रिएका थिए ।
विमानस्थलमा प्रधानमन्त्री ओलीलाई चीन सरकारका उच्च अधिकारी र चीनका लागि नेपालका राजदूत डा. कृष्णप्रसाद ओली, नेपालका लागि चीनका राजदूत चेन सोङलगायतले स्वागत गरेका थिए ।
प्रधानमन्त्री ओलीले सेप्टेम्बर १ मा तियानजिनमा आयोजना हुने शिखर सम्मेलनलाई सम्बोधन गर्नेछन् । सेप्टेम्बर ३ मा बेइजिङमा आयोजना हुने ८०औँ वार्षिकोत्सवको स्मृति कार्यक्रममा सहभागिता जनाउँदै छन् ।
भ्रमणका क्रममा प्रधानमन्त्री ओलीले शिखर सम्मेलनमा सहभागी विभिन्न देशका राष्ट्र प्रमुखहरुसँग साइडलाइन वार्ता गर्ने मितिसमेत तय भइसकेको परराष्ट्र मन्त्रालयले जनाएको छ ।
राजधानी